Trier, Jack’in Yaptığı Ev, Fenomenolojik Eleştirisi ve Puanlama

 

Adını ünlü bir çocuk masalından alan Film 1970’lerin Amerika’sında geçiyor, 12 yıl içerisinde bir mimar olmamış bir mühendis olan Jack’in işlediği beş seri cinayet olayı üzerine kurulu. Jack işlediği cinayetlerin bir sanat eseri olduğunu düşünür ve daha da ileriye gitmekten pek çekinmez. 

(Sıla’ya… )

Jack’in Yaptığı Ev
Yönetmen: Lars von Trier
Senaryo: Lars von Trier
Sinematografi: Manuel Alberto Claro

 

 

İLERİSİ SPOILER İÇERİR 

Filmde felsefi olma gayesi ile eklenen yan ‘felsefi söylemler’ filmi: “zayıf kurulmuş bir senaryoyu derinlikli gösterme çabasından” pek öteye götüremiyor maalesef, yönetmenin çoğu senaryosunu da ‘ayık’ değilken yazdığı açıklamasını unutmamalı.  Bir seri katil filmi izlemenin ötesinde pek bir derinlik içerisinde ilerlediği söylenemez, aksine daha diyaloglar ‘kendinde için’ olmadan önce nevrotik bir kendinde’ ( İlahi Komedya gönderimleri… ) olma halinde, senaryonun nereye gideceği ( Dante’nin cehennemine… ) seziliyor ve ister istemez ‘bakan göz’: “rahatsız edici! bir yapaylığı bir gerçeklik: bir dasein gibi algılamak zorunda mıyım,” sorusu ile kalakalıyor, bu da elbette senaryonun zayıflığından kaynaklanıyor. Atmosfer oluşturma konusunda yönetmen her ne kadar epey çabalamış olsa da yetersiz bir çaba bu…

Matt Dillon’un oyunculuğu olmasa izlenirliği olmayan bir film ne yazık ki. 

WITTGENSTEIN GÖNDERMESİ

Sürekli alegori oluşturma çabası içerisinde olan film uzamında Ludwig Wittgenstein göndermesi de göze aşırı çarpıyor, Wittgenstein da kendi dil pozitivizmine uygun bir ev yapma girişimine girmiş, sonrasında estetik ve işleve dair bir çok eleştiri alınca durduğu; barındığı felsefeye ait bir ev inşa edememiştir. Filmdeki bitmemiş ev imgesi de tıpkı yersiz ( kendi için ) şiddet gösterisi gibi epey iğreti.

GÖNDERME ÜZERİNE GÖNDERME

Bir film sürekli göndermelerden nasıl oluşabilir sorusuna bir cevap olabilir: Jack’in Yaptığı Ev

PERSONA NON GRATA

Persona non grata’ ilan edilen Lars Von Trier’in, 71. Cannes Film Festivali’ne festivalinde yarışma dışı gösterilen filmi, ‘Jack’in İnşa Ettiği Ev/ The House That Jack Built’, yedi yıl aradan sonra kovulduğu Cannes Film Festivali’ne dönüşü anlamını da taşıyor ama bu dönüşün pek iyi olduğunu söylemek mümkün değil. 

Film konusunda yapılan “sofistike, gizemli” türündeki yorumlara katılmamız mümkün değil, gizimli bir oluş için varlığı gizli kalmış bir varlıksallığa ihtiyaç vardır, oysa bu filmde bize göz kırpan bir gizemden çok yapay bir biçimde Jack’in aşırı mükemmelliyetçiliğine, sadistliğine, temizlik hastalığı ve obsesifliğine vurgu var, bu vurgu filmin bütünlüğü içerisine “bütünlüksüz” olarak uygun gibi görünse de vurgunun yerindeliği epey tartışılması gereken bir konu. 

SIRADAN OLMAMAYA ÇALIŞAN SIRADAN BİR SERİ KATİL ÖYKÜSÜ 

Filmde tecavüze uğrayan, bıçakla memeleri kesilen kadınları neden aciz olarak görmek zorundayız? Bu şiddetin kadının acizliği üzerinden güçlendirilmeye çalışılması da yönetmenin bilinçaltını ve Husserlci yönelimsel bilincinin yapaylığını gözler önüne seriyor… Hatırlanırsa Karanlıkta Dans’ta Björk’ün Selma’yı canlandırdığı karakter de acizdi, ( Trier’in “kendi için”i… ) oğlunun göz ameliyatı için biriktirmeye çalıştığı parayı komşusu Bill çalıyordu… 

Uzun namlulu tüfekle nişan alınarak annelerinin gözü önünde Schindler’in listesindeki malum sahneye ve ‘dasein gerçekliğe’ gönderme içerir biçimde vurulan çocuklar her ne kadar Nazilerin yöntemlerine “duyarlı” bir gönderme gibi olsa da bu gönderme yönetmenin duyarlılığından çok duyarsızlığının yüceltilmesini de hatırlatmıyor değil, Jack’e karşı çıkmaktan çok, onunla özdeşleşme talebini sizden bekleyen bir yönetmenin nevrotik beklentisini altta sezmemeniz mümkün değil, burada, “şiddet olgusunu yücelterek yönetmenin bu olguya dikkatimizi çekmeye çalıştığı” biçimindeki yüzeysel bir tavra ise hiç girmeyeceğiz… 

SANAT GİBİ CİNAYET SAPLANTISI

Sanat gibi cinayet işleme ve “filme çekme” çabası sanatın içkin egosunu: ne olmadığını gösterebilir bizce ancak…

 

Soğuk kanlı katil teması soğuk kanlı ve kibirli yönetmenler tarafından o kadar çok işlendi ki, soğuktan da soğuduk…

Burada soğukkanlı olmak mükemmelliyetçilik midir sorusunu da sormak yerinde olur? Çünkü kesin bir aşkın yargı ile soğukkanlılık ve mükemmelliyetçilik arasında içkinleşen bir bağ kurulmuş durumda. 

Filmin açılış sekansında aracı arızalanan Uma Thurman, çok konuştuğu için kriko ile suratı dağıtılmak suretiyle öldürülüyor ama daha ilk saniyelerden neler olacağını sezdiğiniz için sıkıcı bir bekleyiş içerisinde yapay kurgunun ( kendi için’in… ) bir an önce sonlanmasını bekliyor, bunun için görüntü yönetmeninin renksizleşen nüansları ile kendinizi oyalamak zorunda kalıyorsunuz.

Jack’in neden çocukluğuna inildiği, o ördeğin neden bacaklarının kesildiği de anlamsız, Freudyen bir biçimsellikten öteye gidememiş, o kriko kullanımına kadar bunca zaman Jack neler yaptı, bir şey öğrenemiyoruz.

Mühendis-mimar kökenli Jack’in simetri takıntısı ise kesinlikle ‘film içinde’ gerçekçi değil; duvarda düzgün durmayan tablolar için, sandalyenin altına bakmak için olay yerine dönmesi aşkın bir bilinç içimn inandırıcı durmuyor açıkçası… 

Filmin; kendini düşünen, bencilleşmiş bir çağa vurgu yapması; pencereden dışarıya haykırıp yardım isteyen kadın çığlığında o kadar ‘film içi kendine ile’ şematikleşmiş ki, öldürülen bir insanın yardımına kimsenin koşmaması düşüncesi ‘film dışında’ koltukta beklerken dahi iğreti duruyor, oysa bunun iyi bir örneğini The Square’de görmek mümkün… 

 

 PSİKOPAT SERİ KATİL VE ARŞİV GÖRÜNTÜLERİNİN EKLENMESİNİN GÖRECE ANLAMI 

Hitler’in nutuklarının, ölüm kampı olan Buchenwald’ın görüntülerinin eklenmesinin amacı insanın içindeki kötülüğü yüceltmeyi amaçlamaksa eğer Trier’in pek başarılı olduğunu söylemek mümkün değil, çünkü eklentik bir geçmiş referansı filmin yapısını daha da zayıflatmaktan öteye gidemiyor. 

Dış ses ile verilen Verge adlı bir yabancıyla tanışıyoruz, Jack’in düşüncelerine bu dış ses ile ulaşıyoruz. Verge filmin finalinde şeytan olarak karşımıza çıkıyor ki bu son bölüm filmin en uyumsuz sahnelerinden birisini oluşturuyor, film bitti ve ilahi komedyaya geldik nedense, film ile ilgisi olmayan görece felsefi diyalogları ve cehennem gezintisini filmin içerisinde bir yere koymak pek mümkün değil. 

Filmin en hoş yanlarından birisi ise “film ile ilgisi” tartışılır Glenn Gould görüntüleri ve klavsen stilinde çaldığı piyanosu ile gecenin sonuna uzanıyor oluşumuz sanırız…

 

AffetmeyenSanat Puanı: 4.2

Senaryo: 4.1

Görüntü: 6

Ses: 5.5 

Kurgu: 5.2

Kritik: Fanatik bir Trier hayranı değilseniz tavsiye etmiyoruz.

Fragman:

Comments

comments

  38 comments for “Trier, Jack’in Yaptığı Ev, Fenomenolojik Eleştirisi ve Puanlama

  1. 26 Nisan 2019 at 19:48

    And that is an funding threat price taking.

  2. 29 Nisan 2019 at 22:39

    Yes! Finally someone writes about ig.

  3. 29 Nisan 2019 at 23:30

    Good post. I’m facing many of these issues as well..

  4. 30 Nisan 2019 at 19:10

    Quality content is the secret to be a focus for the people to go to see the web page, that’s what this web page is providing.

  5. Fae
    1 Mayıs 2019 at 01:10

    Howdy! I simply want to give you a huge thumbs up for your great info you’ve got right here on this post.
    I am coming back to your web site for more soon.

  6. 1 Mayıs 2019 at 09:38

    I simply couldn’t go away your website prior to suggesting that I really enjoyed the usual info an individual provide on your guests?
    Is going to be back frequently in order to inspect new posts

  7. 1 Mayıs 2019 at 18:34

    Thank you for some other wonderful article. The place else could
    anyone get that kind of info in such an ideal method of writing?
    I’ve a presentation subsequent week, and I’m at the look for such information.

  8. 2 Mayıs 2019 at 10:42

    Pretty nice post. I just stumbled upon your blog and wished to
    say that I’ve really enjoyed browsing your blog posts.

    In any case I will be subscribing to your rss feed and
    I hope you write again soon!

  9. 3 Mayıs 2019 at 19:12

    I was more than happy to find this site. I wanted to thank you for ones time for this wonderful read!!
    I definitely really liked every part of it and I have you saved as a favorite to look
    at new information in your blog.

  10. 4 Mayıs 2019 at 14:18

    Hi! I realize this is kind of off-topic however I had to ask.
    Does running a well-established website such as yours require a large amount of work?
    I am completely new to running a blog however I do write in my journal every day.

    I’d like to start a blog so I can share my own experience and feelings online.
    Please let me know if you have any kind of recommendations or tips for new aspiring bloggers.
    Thankyou!

  11. 5 Mayıs 2019 at 13:35

    Having read this I believed it was extremely informative.
    I appreciate you taking the time and energy to put this
    article together. I once again find myself personally spending
    way too much time both reading and posting
    comments. But so what, it was still worth it!

  12. 7 Mayıs 2019 at 06:01

    I’m not that much of a internet reader to be honest but your sites really nice, keep it up!
    I’ll go ahead and bookmark your website to come
    back later on. Many thanks

  13. 8 Mayıs 2019 at 07:08

    There is definately a lot to learn about this topic.
    I love all of the points you made.

  14. 8 Mayıs 2019 at 15:04

    Hey there! I know this is kinda off topic but I was wondering if you knew
    where I could get a captcha plugin for my comment
    form? I’m using the same blog platform as yours and I’m having difficulty finding one?

    Thanks a lot!

  15. 9 Mayıs 2019 at 16:44

    Great web site. A lot of helpful information here.
    I am sending it to some buddies ans additionally sharing in delicious.
    And certainly, thank you to your sweat!

  16. 10 Mayıs 2019 at 12:05

    bookmarked!!, I like your web site!

  17. 11 Mayıs 2019 at 05:47

    I think that everything typed was very reasonable. However, what about this?
    suppose you typed a catchier title? I mean, I don’t wish to tell you how to run your website, however what if you added
    something that grabbed folk’s attention? I mean Trier, Jack’in Yaptığı
    Ev, Fenomenolojik Eleştirisi ve Puanlama – ₳AFFETMEYENSANAT is kinda plain. You could peek at Yahoo’s front page and see how they create
    post headlines to grab people to click. You might try adding a video
    or a picture or two to grab readers excited about everything’ve written. In my opinion, it might bring your
    posts a little livelier.

  18. 11 Mayıs 2019 at 08:19

    Hi there would you mind letting me know which web host
    you’re utilizing? I’ve loaded your blog in 3 completely different browsers and I must say this blog loads a
    lot faster then most. Can you suggest a good internet hosting provider at a fair price?
    Thanks, I appreciate it!

  19. 11 Mayıs 2019 at 20:49

    Does your site have a contact page? I’m having problems locating it but, I’d like to shoot you an e-mail.
    I’ve got some suggestions for your blog you might be interested
    in hearing. Either way, great blog and I look forward to seeing
    it develop over time.

  20. 15 Mayıs 2019 at 00:19

    I really like what you guys are usually up too.
    This kind of clever work and coverage! Keep up the wonderful works guys I’ve you guys to blogroll.

  21. 15 Mayıs 2019 at 14:12

    If some one desires to be updated with most up-to-date technologies afterward he must be pay a quick visit this website
    and be up to date daily.

  22. 15 Mayıs 2019 at 15:08

    Hey! This is kind of off topic but I need some advice from an established blog.
    Is it tough to set up your own blog? I’m not very techincal but
    I can figure things out pretty quick. I’m thinking about creating my own but I’m not sure where to start.
    Do you have any points or suggestions? Thanks

  23. 15 Mayıs 2019 at 16:11

    My developer is trying to persuade me to move to .net
    from PHP. I have always disliked the idea because of the
    costs. But he’s tryiong none the less. I’ve been using Movable-type on several
    websites for about a year and am anxious about switching
    to another platform. I have heard excellent things about blogengine.net.

    Is there a way I can transfer all my wordpress posts into it?
    Any help would be greatly appreciated!

  24. 16 Mayıs 2019 at 00:34

    Have you ever thought about publishing an e-book or guest
    authoring on other blogs? I have a blog based upon on the same
    topics you discuss and would love to have you share some stories/information. I know my readers would appreciate your work.

    If you’re even remotely interested, feel free to send me an email.

  25. 16 Mayıs 2019 at 13:22

    Undeniably consider that that you stated. Your favourite reason seemed to be at the internet the easiest
    factor to consider of. I say to you, I definitely get irked
    whilst people consider worries that they plainly do not know about.
    You managed to hit the nail upon the top as neatly as
    outlined out the whole thing with no need side-effects , other folks can take a signal.
    Will likely be again to get more. Thanks

  26. 16 Mayıs 2019 at 22:10

    When someone writes an post he/she retains the image of a user in his/her
    brain that how a user can be aware of it. Therefore that’s why this paragraph is great.

    Thanks!

  27. 18 Mayıs 2019 at 04:45

    I do not even know how I ended up here, but I thought
    this post was great. I do not know who you are but definitely you’re going to a famous blogger if you aren’t already 😉 Cheers!

  28. 18 Mayıs 2019 at 13:09

    It’s appropriate time to make a few plans for the long run and
    it is time to be happy. I’ve read this put up and if I
    may I wish to suggest you few attention-grabbing
    issues or advice. Perhaps you can write subsequent articles
    relating to this article. I wish to learn even more issues approximately it!

  29. 18 Mayıs 2019 at 15:11

    Wow, incredible weblog format! How lengthy have
    you ever been running a blog for? you made running a blog look easy.
    The overall look of your web site is magnificent, let alone the content material!

  30. 18 Mayıs 2019 at 21:26

    I’m gone to convey my little brother, that he should
    also pay a visit this web site on regular basis to get updated from latest
    news.

  31. 19 Mayıs 2019 at 08:51

    you are in reality a excellent webmaster. The web site loading velocity is incredible.
    It sort of feels that you are doing any distinctive
    trick. Moreover, The contents are masterpiece. you’ve done a wonderful
    process in this matter!

  32. 19 Mayıs 2019 at 14:59

    All varieties of investments come with certain dangers.

  33. 19 Mayıs 2019 at 21:38

    Now it is time to decide your specific investments.

  34. 21 Mayıs 2019 at 11:42

    Think about investments that offer immediate annuities.

  35. 21 Mayıs 2019 at 23:12

    Contemplate investments that provide instant annuities.

  36. 21 Mayıs 2019 at 23:41

    Do you mind if I quote a few of your posts as long as I provide credit and sources back to
    your website? My website is in the very same niche as yours and my visitors would definitely benefit
    from a lot of the information you provide
    here. Please let me know if this okay with you.
    Thank you!

  37. 22 Mayıs 2019 at 15:07

    Heya i’m for the first time here. I came across this
    board and I find It truly useful & it helped
    me out a lot. I hope to give something back and help others like you helped me.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

5 × four =