Paul Auster, New York Üçlemesi: Cam Kent’in bir analizi ve eleştirisi:

Eser on üç bölümden oluşan “belirsiz bir dedektif hikayesi” olarak kurgulanmış, eleştirimizde “kurgu” vurgusu çok önemli olmalı çünkü kitap okuyanı baştan sona kurgusal bir yanlış içerisinde bırakıyor, kurgu mu yanlış yapılmış, kurgusu mu kurgusuz bir kurgu, neden bu kadar kurgulu gibi kurgusuz, türünde bir çok soru, tüm bu soruların vardığı yer aslında çok basit: roman epey yapay ( ne gerçek ne “gerçekçi” ) başlıyor ve öyle ilerliyor. Fenomenolojik bir eleştiri öncesi kitapta biraz ilerleyelim:

1.

Quinn, William Wilson adıyla New York’ta polisiye romanlar yazan bir yazar, bir gece yarısı gizemli bir telefon alıyor, telefondaki ses dedektif Paul Auster’i aradığını söylüyor ve yardım istiyor, Quinn tereddüt etse de ikinci telefonda kendini dedektif Paul Auster olarak tanıtıyor, telefondaki kadın telefonda konuşamayacağını söylüyor ve oraya gelmesini istiyor, sonra anlaşıyorlar:

“Yarın olur mu?”

“İyi. Yarın. Yarın erkenden. Sabahleyin.”

“Onda?”

“Tamam. Onda.” Ses, Doğu 69. Sokak’ta bir adres verdi. “Unutmayın, Bay Auster. Gelmelisiniz.”

“Merak etmeyin,” dedi Quinn. “Geleceğim.”

Ve oraya gidiyor, işte böylece kitabın ikinci bölümü başlıyor, gittiği adres post-varoluşlara şenlik: dokuz yıl boyunca profesör babası tarafından deney amacıyla karanlık bir odaya kapatılmış Peter Stillman ile karşılaşıyoruz, Stillman parça parça başından geçenleri anlatıyor, konuşmayı henüz çözemediği belli:

Adım Peter Stillman. Bu benim gerçek adım değil. 

“Adım Peter Stillman. Belki kim olduğumu duymuşsunuzdur, ama duymamış olma olasılığı çok yüksek. Önemi yok. Bu benim gerçek adım değil. Gerçek adımı anımsamıyorum. Özür dilerim. Zaten fark etmez. Yani aslında fark etmez…”

2.

Ondan sonra da telefon eden kadın vaziyete dahil oluyor, kadın Virginia Stillman ve Peter’in eşi, onu “dışarıya” çıkarmak için evlenmiş bir konuşma terapisti olduğunu söylüyor, ondan Peter üzerinde yapılan deneyleri öğreniyoruz, sonra da binada çıkan yangın sonrası Peter yangında “aciz” olarak bulununca profesörün de mahkemeye verildiğini, sonra akli dengesi yerinde olmadığı için akıl hastanesine yatırıldığını, sonra serbest bırakıldığını, Peter’i tehdit eden mektuplar gönderince tekrar yakalandığını:

“Ne tür bir mektuptu bu?”

“Delice bir mektup. Peter’a şeytan çocuk diyordu ve hesaplaşma gününün geleceğini söylüyordu.”

En sonunda da tekrar serbest bırakılacağını öğreniyoruz:

“…Şimdi de Stillman’ın artık salıverilmeye hazır olduğunu düşünüyorlar. En azından yetkililerin görüşü bu, onları engellemem de mümkün değil. Bana kalırsa Stillman dersini aldı. Mektupların ve tehditlerin onu kilit altında tutmaya neden olacağını anladı.”

Adım Paul Auster. Bu benim gerçek adım değil. 

3.

Peki Quinn ne yapacak böyle kaçık bir profesör karşısında, onu bir söyleyin; kitapta neredeyse Hume vari bir karikatür olarak yer alan sayın Virginia Stillman:

“Gözünüzü onun üzerinden ayırmamanızı istiyorum. Neler tasarladığını ortaya çıkarmanızı istiyorum. Onu Peter’dan uzak tutmanızı istiyorum.”

Bu dedektiflik değil ki Virginia Stillman, zaten Quinn de bunun farkında:

“Başka bir deyişle saygın bir hafiyelik.”

“Sanırım öyle.”

Sanırımı manırımı yok, düpedüz hafiyelik bu. Kitapta Virginia Stillman çok zayıf çizilmiş, adeta varoluşsuz bir karikatür, tıpkı Umberto’nun “aceleye gelen” romanlarında olduğu gibi karakter yazarın ağzından kitap gibi konuşuyor, kitap gibi “kalıp” cevaplar veriyor, zaten Paul Auster’de kadını derinlikli olarak aktaramadığının farkında olacak ki roman boyunca karşımıza bir daha çıkarmıyor, bundan sonra Virginia Stillman sadece telefonlara bakıyor.

Adım Paul Auster. Bu benim gerçek adım değil. 

4.

Dördüncü bölüm Quinn’in “Peter analizi” ile geçiyor, benzeri vakaları aklından geçiriyor, birkaç sayfalık bu bölümden sonra beşinci bölüme geçiliyor, Quinn bu bölümde 112. Sokaktaki Heights Luncheonette’ de bir hamburger ve kahve söylüyor, tezgahtaki görevli ile Mets maçını konuşuyor:

“Quinn’le bu adamın arasında yıllardır aynı konuşma geçerdi, adamın adınıysa bilmiyordu. Bir keresinde bu lokantaya geldiğinde beyzboldan söz etmişlerdi. O gün bu gündür Quinn ne zaman oraya gelse beyzboldan söz etmeyi sürdürüyorlardı…”

Sonrasında Quinn’in aynı yerin kırtasiye rafından kırmızı bir defter satın aldığını görüyoruz, bu defter romanda kilit bir rolde çünkü aynı defterin biraz küçüğü Peter’a Stillman’da da olacak…

Bu deftere yazdığı ilk not dikkate değer:

“Stillman’ın yüzü. Ya da: Stillman’ın yirmi yıl önceki yüzü. Yarın göreceğim yüzün buna benzeyip benzemeyeceğini bilmek olanaksız. ( Virginia Stillman’dan profesörün yirmi yıl önceki bir fotoğrafını almıştır… ) Ama bu yüzün bir delinin yüzü olmadığı kesin… Başkalarının elbiselerini giymenin nasıl bir şey olduğunu anımsamak Bununla başlamalı diye düşünüyorum. Buna zorunlu olduğumu varsayıyorum…Bütün söyleyebileceğim şu: Beni dinleyin. Adım Paul Auster. Bu benim gerçek adım değil…”

Altıncı bölümde Quinn Columbia kitaplığında Stillman’ın kitabını inceliyor, Bahçe ve Kule: Yeni Dünyanın İlk Görüntüleri,  kitap Cennet Mitosu ve Babil Mitosu gibi bölümlere ayrılmış, sonrasında kitaptaki tuhaf tezlere tanık oluyoruz: Amerika ideal bir tanrı kent olacaktır, Stillman’ın oğlunu odaya kilitlemesinin bir takım gerekçeleri belirtilmektedir…

Yedinci bölümde Quinn, Grand Central Garı’ndadır ve altı kırk bir treni ile gelecek Stillman’ı beklemeye başlar…

Sıkı-varoluşçu Paul Auster hayranları için sonrasından bahsetmeye gerek yok, zaten sonrasını okuyacaklardır.

 

Affetmeyen sorular:

  1. Virginia Stillman romanın ortalarından itibaren neden “telefonlara bakan kadın” figüründen öteye gidememiştir?
  2. Sayın Auster, bir insanın ayakta uyuyacak kadar aylarca bir kimseyi takip etmesini hangi gerçekliğe hizmetle bize “gerçekçi” olarak sunmakta ve inanmamızı beklemektesiniz?

 

Üslup: 6.2, kısa cümleler, post-modern müdahaleler bulunuyor. Üçlemenin diğer kitapları ile bütünlüklü sade bir üsluba sahip

Karakter derinliği: 5.4, karakterler kitap gibi konuşuyor, yüzeysel bırakılmış. Zaten tüm Auster karakterleri sürekli şehirlerde dolaşır ve onları dolaşırken unutursunuz.

Olay örgüsü: 5.2, olaylar çok fazla kurgusal hata ve boşluk bulundurarak ilerliyor.

Akıcılık: 8.2, dili gayet akıcı, sekiz saatte ( biz sekiz saatte bitirdik ) bitirilebilecek bir kitap.

Atmosfer oluşturma: 6.8, konu New York atmosferinde geçmesine rağmen  geçilen sokak isimlerinin ve caddelerin tekdüze sıralanması dışında pek atmosfer göremiyoruz.

Betimleme: 4.6, betimleme neredeyse hiç yok, sadece yerler belirtilmekle yetiniliyor.

Gerçeklik-İnandırıcılık: 4.2 olay örgüsü kurgusal boşluklar içerdiği için: “bu gerçekte olmaz,” düşüncesi ile çok sık karşılaşıyoruz, Paul Auster sanki birçok şeyi bizce epey aceleye getirmiş gibi geliyor. Elbette bunda o sırada içinde bulunduğu “zor” yaşam koşullarının payı da büyük.

Post modern roman teknikleri: Üst kurmaca, metinlerarasılık, Stillmanlararasılık, Austerobia, BenimadımPaulAusterbubenimgerçekadımdeğilcilik, her romanda koca şehirde dolaş durculuk.

Affetmeyen Sanat Puanı: 10/7.1, farklı ve post-varoluşçu “biçem”li bir dedektiflik vaziyeti ve için okunabilir.

Göstergebilim şeması:

Paul Auster ( Gösteren ) —–> Toplumsal kod: yazarın yazarının zihni——>Quinn “Paul” ( Gösterilen )

Paul Auster her romanında kendine has bir varoluşçu şablon içerisinde ilerliyor, varoluş yaşamda değil, yazarın zihninde, zihinden yaşayan karakterler oluşturuyor, o nedenle kurgusal tutarsızlıklara sıklıkla rastlamak olası. Bunca aceleye getirmeye rağmen çağdaş Amerikan romanının “post moderniteye” fazla yaslanmayan en kendine has seslerinden birisi. Elbette okunacak çok fazla “çağdaş yazar” var ama kendine has bir “biçem” oluşturmuş bir yazar arıyor iseniz tavsiye ederiz.

 

“Bakın efendim, dünya parçalar halinde. Yalnızca amaç duygumuzu yitirmekle kalmadık, ondan söz edebileceğimiz dili de yitirdik. Kuşkusuz bunlar ruhsal şeyler, ama maddi dünyada karşılıkları var.”

Paul Auster Basın Bülteni’nden:

3 Şubat 1947 doğumlu Paul Auster, çağdaş Amerikan edebiyatının en parlak temsilcilerinden. Yazı yazmaya 12 yaşında başladı. Columbia Üniversitesi’nde Fransız, İngiliz ve İtalyan edebiyatı okudu. Fransızca’dan çeviriler yaptı. 1971-75 yılları arasında Fransa’da oturdu, 1977’de oğlu doğdu, 1979’da babasının ölümünden sonra, onu konu aldığı yaşamöyküsel romanı Yalnızlığın Keşfi’ni yazdı. Denemelerini ve şiirlerini çeşitli yayın organlarında yayınladı. 1981 yılında şimdiki eşi yazar Siri Hustvedt’le evlendi. Yirminci yüzyıl Fransız şiiri üzerine önemli bir antoloji yayınladı. 1986-1990 yılları arasında Princeton Üniversitesi’nde çeviri dersleri verdi. Romancılık, şairlik, çevirmenlik, deneme ve senaryo yazarlığı gibi çeşitli yönlere sahip bir yazar olan Paul Auster, eşi ve iki çocuğuyla New York’ta, Brooklyn’de oturmaktadır.

 

 

Comments

comments

  34 comments for “Paul Auster, New York Üçlemesi: Cam Kent’in bir analizi ve eleştirisi:

  1. SYaz
    23 Nisan 2019 at 23:32

    Tebrikler; çok güzel üçlemeye dair ilk.

  2. 29 Nisan 2019 at 17:23

    Now it’s time to decide your particular investments.

  3. 29 Nisan 2019 at 21:03

    What’s Going down i am new to this, I stumbled upon this I’ve found It absolutely useful and it has
    helped me out loads. I am hoping to give a contribution & assist other
    customers like its helped me. Good job.

  4. 30 Nisan 2019 at 11:51

    Thank you for the good writeup. It in fact was a amusement
    account it. Look advanced to far added agreeable from you!
    By the way, how could we communicate?

  5. 1 Mayıs 2019 at 07:44

    Hello friends, its wonderful piece of writing
    on the topic of teachingand completely defined, keep it
    up all the time.

  6. 1 Mayıs 2019 at 17:24

    Very great post. I just stumbled upon your blog and wished to say that I’ve
    really loved browsing your blog posts. After all I will be
    subscribing to your feed and I hope you write again soon!

  7. 2 Mayıs 2019 at 01:03

    Terrific post but I was wanting to know if you could write a
    litte more on this topic? I’d be very thankful if you could elaborate a
    little bit more. Cheers!

  8. 3 Mayıs 2019 at 03:04

    Hi, i think that i saw you visited my web site so i came to
    return the choose?.I’m attempting to in finding issues
    to enhance my site!I guess its adequate to make use of some of your ideas!!

  9. 4 Mayıs 2019 at 00:41

    I’m extremely inspired together with your writing skills as well as with
    the structure on your weblog. Is this a paid subject matter or did
    you modify it your self? Anyway keep up the excellent quality writing, it’s
    uncommon to look a nice weblog like this one
    nowadays..

  10. 5 Mayıs 2019 at 12:44

    I like the valuable info you provide for your articles.
    I’ll bookmark your weblog and check once more here frequently.
    I am slightly certain I will be informed lots of new stuff right here!

    Best of luck for the following!

  11. 5 Mayıs 2019 at 19:24

    Does your blog have a contact page? I’m having
    problems locating it but, I’d like to shoot you an e-mail.
    I’ve got some recommendations for your blog you might be interested in hearing.
    Either way, great blog and I look forward to seeing it develop over time.

  12. 6 Mayıs 2019 at 14:15

    This design is spectacular! You certainly know how
    to keep a reader amused. Between your wit and your videos, I was almost
    moved to start my own blog (well, almost…HaHa!) Fantastic job.
    I really enjoyed what you had to say, and more than that, how you presented
    it. Too cool!

  13. 7 Mayıs 2019 at 09:24

    Hi colleagues, how is the whole thing, and what you desire to say concerning this article,
    in my view its genuinely amazing in favor of me.

  14. 7 Mayıs 2019 at 11:16

    Good answers in return of this question with real arguments and describing everything regarding
    that.

  15. 7 Mayıs 2019 at 18:00

    I just like the helpful information you provide for your articles.
    I will bookmark your weblog and take a look at again here regularly.

    I am rather sure I’ll be told plenty of new stuff right here!
    Good luck for the following!

  16. 9 Mayıs 2019 at 00:39

    Hi it’s me, I am also visiting this website regularly,
    this site is actually good and the viewers are in fact
    sharing pleasant thoughts.

  17. 9 Mayıs 2019 at 02:09

    I really like your blog.. very nice colors & theme. Did you make this website yourself or did you hire someone to
    do it for you? Plz reply as I’m looking to create my
    own blog and would like to know where u got this from. thanks a lot

  18. 10 Mayıs 2019 at 14:12

    I really like it when folks come together and share thoughts.
    Great site, continue the good work!

  19. 11 Mayıs 2019 at 17:44

    Superb site you have here but I was curious if you knew of any message boards that cover the
    same topics talked about in this article? I’d really love to be
    a part of group where I can get feed-back from other knowledgeable people that share the same
    interest. If you have any suggestions, please let me know.
    Thanks!

  20. 11 Mayıs 2019 at 19:43

    Hey! I know this is kinda off topic however I’d figured I’d
    ask. Would you be interested in exchanging links or maybe guest authoring a blog post or vice-versa?

    My website goes over a lot of the same subjects as yours
    and I believe we could greatly benefit from each other.
    If you are interested feel free to shoot me an email.
    I look forward to hearing from you! Wonderful blog by the way!

  21. 15 Mayıs 2019 at 04:04

    Great items from you, man. I’ve take into accout your stuff previous to and you
    are simply extremely fantastic. I really like what you’ve obtained right here,
    really like what you are saying and the way in which during which
    you say it. You’re making it entertaining and you still care for
    to stay it smart. I can not wait to learn much more from you.

    This is actually a tremendous site.

  22. 15 Mayıs 2019 at 04:11

    These are actually impressive ideas in concerning blogging.
    You have touched some fastidious things here. Any way keep up
    wrinting.

  23. 15 Mayıs 2019 at 16:35

    My spouse and I stumbled over here by a different web
    address and thought I should check things out. I like what I see
    so now i’m following you. Look forward to checking out your
    web page again.

  24. 16 Mayıs 2019 at 08:14

    You’re so cool! I do not believe I’ve read through a single thing like that before.
    So good to find somebody with some original thoughts
    on this topic. Seriously.. many thanks for starting this
    up. This web site is something that is needed on the internet,
    someone with a bit of originality!

  25. 16 Mayıs 2019 at 08:43

    I know this website presents quality depending content and other stuff, is there any other web page which provides these stuff
    in quality?

  26. 16 Mayıs 2019 at 13:09

    hello!,I really like your writing so much! proportion we be in contact extra about your article on AOL?
    I need a specialist on this house to solve my problem.
    May be that’s you! Having a look forward to peer you.

  27. 16 Mayıs 2019 at 15:21

    Hi, i read your blog occasionally and i own a similar one and i was just
    wondering if you get a lot of spam feedback? If so how do you stop it, any
    plugin or anything you can recommend? I get so
    much lately it’s driving me crazy so any help is very much appreciated.

  28. 16 Mayıs 2019 at 18:53

    A fascinating discussion is definitely worth comment. There’s no doubt that
    that you need to publish more about this subject,
    it may not be a taboo matter but typically people do not talk about such
    subjects. To the next! All the best!!

  29. 17 Mayıs 2019 at 10:05

    Very rapidly this web site will be famous amid all blogging viewers, due to it’s good content

  30. 17 Mayıs 2019 at 19:51

    Hi there to all, how is everything, I think every one
    is getting more from this web site, and your views are nice in favor
    of new users.

  31. 18 Mayıs 2019 at 12:04

    It’s wonderful that you are getting ideas from this piece of writing as well as from
    our discussion made here.

  32. 20 Mayıs 2019 at 05:50

    And that is an investment threat price taking.

  33. 22 Mayıs 2019 at 23:11

    My brother suggested I may like this blog. He was once entirely right.

    This submit actually made my day. You can not believe simply how
    a lot time I had spent for this info! Thank you!

  34. 23 Mayıs 2019 at 07:39

    Thank you for the auspicious writeup. It in fact was a amusement account it.
    Look advanced to far added agreeable from you!
    However, how could we communicate?

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

2 + 5 =